Oproep tot versterkte maatregelen en gezamenlijke reactie
Roberta Metsola, de voorzitter van het Europees Parlement, heeft haar collega’s in de Europese Unie opgeroepen om ingrijpende strengere sancties op te leggen aan Teheran. Ze stelde voor om onder andere de Islamitische Revolutionaire Garde (IRGC) als terroristische organisatie te erkennen. In een brief, die zij dinsdag naar Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, heeft gestuurd en die Euractiv verkreeg, suggereerde Metsola dat het aantal regimefunctionarissen dat voor schendingen van mensenrechten en repressie wordt gesanctioneerd, uitgebreid zou moeten worden. Daarnaast pleitte ze voor strengere controle op exporten van technologie die gebruikt kan worden voor surveillance en het onderdrukken van demonstraties.
Het belang van een samenhangende Europese aanpak
Metsola benadrukte dat het cruciaal is dat de Europese Unie een eendrachtige en coherente institutionele reactie toont. Ze wees er op dat het Europees Parlement geen formele bevoegdheid heeft om sancties op te leggen. Die moeten voorgesteld worden door de Commissie en unaniem worden goedgekeurd door de 27 lidstaten. Hoewel het Europees Parlement al sinds jaren aandringt op het opnemen van de IRGC op de lijst van terroristische groeperingen, is dat nog niet gebeurd door de Commissie of de Raad. Tijdens de komende plenaire zitting in Straatsburg, volgende week, is het de verwachting dat het parlement voor nieuwe sancties zal pleiten, waarmee verdere druk op andere EU-instellingen wordt uitgeoefend.
Ondersteuning voor internationale druk en maatregelen binnen de EU
Metsola verklaarde dat een gecoördineerde en principiële reactie binnen de EU essentieel is om de geloofwaardigheid van de Unie te behouden en haar inzet voor de bescherming van mensenrechten te onderstrepen. Daarnaast stelde ze voor dat de EU contact moet zoeken met telecombedrijven om te kijken hoe het internet in Iran weer toegankelijk gemaakt kan worden voor de bevolking. Ook overwoog ze het instellen van handel gerelateerde sancties om extra druk uit te oefenen op het regime.
Recente ontwikkelingen en aanvullende acties
Maandag verbood Metsola Iraanse diplomaten de toegang tot het Europees Parlement, waarmee Iran hetzelfde status kreeg als Rusland en Belarus. Na deze uitspraak zei Kaja Kallas, EU’s hoogste diplomaat, dat de Unie overweegt sancties op te leggen aan degenen die geweld gebruiken tegen vreedzame demonstranten. Tijdens haar bezoek aan Berlijn meldde Kallas dat de EU al uitgebreide sancties heeft ingevoerd tegen Iran, gericht op mensenrechtenschendingen, proliferatie van nucleair materiaal en steun aan Rusland’s oorlogsinzet. Ze bevestigde dat het nog wordt besproken om aanvullende sancties toe te voegen.
Ursula von der Leyen tweette dinsdag dat sancties tegen degenen die verantwoordelijk zijn voor repressie snel zullen worden voorgesteld, en zij benadrukte dat de IRGC al onder de EU-sanctieregime valt. Zowel von der Leyen als Kallas hebben nog geen details onthuld over de inhoud van de aankomende sanctiepakketten, behalve dat ze gericht zullen zijn op degenen die betrokken zijn bij gewelddadige onderdrukking van protesten. Het volgende overleg over sancties, binnen de Raad voor Buitenlandse Zaken, staat gepland op 29 januari.
